Wat Zeeland leert over de toekomst van publiek vervoer 

Hoe houd je regio’s bereikbaar als traditionele OV-modellen onder druk staan? In Zeeland wordt sinds 2025 gewerkt met een nieuw model voor publiek vervoer, waarin openbaar vervoer, vraaggestuurd vervoer en doelgroepenvervoer steeds meer samenkomen. Tijdens een bijeenkomst bij Connekt deelden betrokkenen hun ervaringen, dilemma’s en lessen. 

Van OV naar publiek vervoer 

Zeeland staat voor een uitdaging die veel regio’s herkennen: grote afstanden, beperkte reizigersaantallen en oplopende kosten van openbaar vervoer en doelgroepenvervoer. Daarom werken provincie en gemeenten aan een systeem waarin regulier OV wordt gecombineerd met flexibel vervoer op aanvraag. 

Naast trein- en busverbindingen kunnen reizigers gebruikmaken van FLEX-vervoer: vraaggestuurde ritten die via een app of telefonisch te boeken zijn. Afhankelijk van locatie en situatie worden reizigers opgehaald bij een hub of aan huis. 

De innovatie zit niet alleen in technologie 

Volgens de betrokkenen zit de grootste vernieuwing niet in de techniek, maar in de organisatie erachter. 

Waar openbaar vervoer, Wmo-vervoer en leerlingenvervoer normaal gesproken gescheiden systemen zijn, probeert Zeeland deze juist samen te brengen. Dat vraagt om nieuwe vormen van samenwerking tussen gemeenten, provincie, vervoerders en technologiepartijen. 

Ook governance speelt daarbij een belangrijke rol. Zo wordt gewerkt met één centrale organisatie die verantwoordelijk wordt voor de aansturing van publiek vervoer in Zeeland. 

Nieuwe dilemma’s 

De praktijk levert tegelijk nieuwe vragen op. Wanneer krijgt een reguliere buslijn voorrang boven FLEX-vervoer? Hoe houd je het systeem betaalbaar? En hoe voorkom je dat flexibel vervoer uiteindelijk concurrerend wordt met het reguliere OV? 

Daarnaast spelen vraagstukken rond: 

• Capaciteit tijdens piekmomenten;  

• Integratie van OV-betaalsystemen;  

• Chauffeurstekorten;  

• En het slim combineren van verschillende typen ritten.  

Data en monitoring worden daarom steeds belangrijker om beter te kunnen sturen op bereikbaarheid, efficiëntie en kosten. 

Interessant praktijkexperiment 

De eerste resultaten zijn positief: het gebruik groeit en reizigers waarderen het systeem hoog. Tegelijkertijd benadrukken de betrokkenen dat Zeeland geen blauwdruk wil presenteren, maar vooral een praktijkexperiment waar andere regio’s van kunnen leren. 

Het project laat zien dat de discussie over de toekomst van openbaar vervoer steeds vaker gaat over publieke mobiliteit als geheel en over de vraag hoe vaste en flexibele mobiliteit slimmer gecombineerd kunnen worden. 

Verder praten? 

Binnen Connekt brengen we overheden, vervoerders en mobiliteitspartijen samen rond vraagstukken over publieke mobiliteit, bereikbaarheid en innovatie. Neem contact met ons op voor meer informatie.